Tháng 11/2022, tôi ngồi nhìn bảng điện tử mà tay run. VN-Index rơi về 911,9 điểm. Khối ngoại bán tháo. Dầu, tỷ giá, lãi suất — mọi thứ nhảy múa cùng lúc. Lúc đó tôi mới hiểu, thị trường chứng khoán Việt Nam không hề tách biệt với thế giới. Một chuyện xảy ra cách nhà mình cả ngàn cây số vẫn có thể khiến danh mục của tôi bốc hơi trong vài tuần. Đọc tin eo biển Hormuz đóng mở liên tục mấy tuần nay, tôi lại thấy cảm giác quen thuộc đó — thứ cảm giác nín thở chờ xem thế giới sẽ đi về đâu.
📌 Chuyện gì đang xảy ra
- Eo biển Hormuz — nơi vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu tiêu thụ toàn cầu — liên tục bị đóng mở trong vài tuần gần đây.
- Đây là tuyến hàng hải huyết mạch nối các nước xuất khẩu dầu vùng Vịnh với thị trường thế giới.
- Giới phân tích bắt đầu lo ngại về tính toàn vẹn lâu dài của chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
- Biến động này diễn ra trong bối cảnh thế giới vẫn còn nhạy cảm với mọi cú sốc năng lượng, sau chu kỳ lạm phát và tăng lãi suất 2022.
Nguồn: tuoitre.vn
Hồ Alva nhìn thấy gì
Tôi từng nghĩ giá dầu chỉ là chuyện của các công ty năng lượng, chẳng liên quan gì đến danh mục cổ phiếu công nghệ hay bán lẻ tôi đang cầm. Năm 2022 tôi mới vỡ lẽ. Giá dầu tăng đẩy lạm phát lên, lạm phát ép ngân hàng trung ương tăng lãi suất, lãi suất cao rút vốn ngoại ra khỏi thị trường mới nổi như Việt Nam. Một chuỗi domino mà tôi từng nghĩ không liên quan gì đến mình.
Câu hỏi tôi tự hỏi bây giờ: nếu một eo biển nhỏ bé cách Việt Nam gần 6.000km có thể làm rung chuyển tài khoản chứng khoán của tôi, thì tôi có đang đánh giá đúng mức độ liên kết của thế giới tài chính hay không? Hay tôi vẫn đang đầu tư như thể mỗi thị trường là một hòn đảo riêng biệt?
Tôi nghĩ nhiều về các chị em đang tự xây dựng tài chính độc lập. Chúng ta hay tập trung học đọc báo cáo tài chính doanh nghiệp, học phân tích kỹ thuật. Nhưng ít ai dạy mình đọc bản đồ địa chính trị. Tôi đã học phần này theo cách đau đớn nhất — mất tiền thật.
🔍 Con số nào đáng chú ý hơn
Con số tôi để ý không phải là giá dầu tăng bao nhiêu phần trăm. Tôi để ý đến việc eo biển này đóng mở liên tục trong ít tuần — nghĩa là sự bất định kéo dài, không phải một cú sốc rồi thôi. Với nhà đầu tư cá nhân như tôi, một cú sốc ngắn hạn còn dễ chịu đựng. Nhưng sự bất định kéo dài mới là thứ bào mòn tâm lý và khiến người ta ra quyết định sai lầm — y như cách tôi từng hoảng loạn bán tháo năm 2022.
📊 Ảnh hưởng đến thị trường Việt Nam — theo góc nhìn của tôi
Đây là góc nhìn cá nhân dựa trên quan sát và trải nghiệm, không phải khuyến nghị đầu tư.
Ngắn hạn (1–3 tháng)
Tôi quan sát thấy khi Fed tăng lãi suất năm 2022, khối ngoại bán ròng liên tục — VN-Index từ 1.500 xuống 911. Nếu giá dầu biến động mạnh vì Hormuz, tôi nghĩ nhóm cổ phiếu năng lượng, vận tải biển, phân bón trong nước có thể phản ứng nhanh nhất trong ngắn hạn. Nhóm nhập khẩu nguyên liệu hoặc phụ thuộc chi phí vận chuyển có thể chịu áp lực ngược lại.
Trung hạn (3–12 tháng)
Nhìn lại chu kỳ 2018 khi thương chiến Mỹ-Trung nổ ra, tôi thấy cùng một sự kiện nhưng tác động lại khác nhau tùy ngành — sản xuất Việt Nam khi đó hưởng lợi nhờ dịch chuyển đơn hàng. Với câu chuyện Hormuz, tôi cho rằng nếu chi phí năng lượng toàn cầu duy trì ở mức cao trong nhiều tháng, áp lực lạm phát có thể quay lại, kéo theo chính sách tiền tệ thận trọng hơn ở nhiều quốc gia, kể cả Việt Nam.
Dài hạn (1 năm trở lên)
Theo tôi quan sát, những cú sốc năng lượng lặp lại thường thúc đẩy các quốc gia đa dạng hóa nguồn cung và tuyến vận chuyển. Việt Nam với vị trí địa lý và vai trò trong chuỗi cung ứng toàn cầu có thể hưởng lợi gián tiếp nếu dòng vốn FDI tiếp tục tìm nơi trú ẩn ổn định hơn. Đây là góc nhìn cá nhân, cần thời gian kiểm chứng.
Nhắc lại: Tôi không đưa ra khuyến nghị mua hay bán bất kỳ tài sản nào. Mỗi người có khẩu vị rủi ro và hoàn cảnh tài chính khác nhau — hãy tự nghiên cứu hoặc tham khảo chuyên gia trước khi ra quyết định.
Tôi đã từng…
Tôi đã từng nghĩ mình hiểu thị trường chỉ vì danh mục tăng đẹp năm 2021. Rồi Q2/2022 ập đến, VN-Index rơi 40%, tôi mất sạch. Còn bị Mr. Pip lừa thêm mấy trăm triệu trên sàn forex ma. Lúc đó tôi mới hiểu, thị trường tài chính không chỉ là con số trên bảng điện — nó là hệ quả của cả một mạng lưới sự kiện toàn cầu mà tôi từng lười tìm hiểu.
Nếu một eo biển nhỏ có thể khiến cả thế giới nín thở, bạn có đang thực sự hiểu những sợi dây vô hình nối danh mục đầu tư của mình với thế giới bên ngoài không? Đặt lịch tư vấn miễn phí
Bạn muốn đồng hành cùng Hồ Alva?
Gia nhập cộng đồng Saigon Ladyboss — nơi những người phụ nữ bản lĩnh cùng nhau học và lớn lên.
Gia nhập Saigon Ladyboss →